Klanten kunnen blijven betalen met kaart in Nederlandse coffeeshops nadat een rechtbank in Utrecht heeft geoordeeld tegen het plan van betalingsserviceprovider Worldline om de gehele cannabisdetailhandel van haar diensten af te sluiten. De uitspraak, gedaan op 6 maart 2026, wordt geprezen als een historische beslissing voor de Nederlandse coffeeshopindustrie.
De zaak draaide om een eenvoudige maar kritieke vraag: kan een betalingsprovider coffeeshops weigeren alleen omdat het coffeeshops zijn? Het antwoord van de rechter was duidelijk: nee.
Wat is er gebeurd
Worldline, een van Europa's grootste betalingsverwerkingsbedrijven, kondigde eind vorig jaar aan dat het unilateraal zijn contracten met Nederlandse coffeeshops zou beëindigen. Het bedrijf suggereerde aanvankelijk dat samenwerking met de cannabissector zijn bedrijfsimago zou beschadigen. Meer dan 50 coffeeshopeigenaren dagvaardden Worldline in Utrecht op 13 februari 2026.
Tijdens de zitting veranderde Worldline zijn argumentatie. In plaats van het imagoargument stelden de advocaten van het bedrijf dat een buitenlandse partnerbank weigerde transacties van Nederlandse coffeeshops te verwerken. Worldline verklaarde ook dat alternatieve banken voorwaarden eisten die te streng waren, en dat Nederlandse banken geen kaartbetalingen voor coffeeshops zouden faciliteren via betaaldiensten van derden.
Verschillende vragen bleven tijdens de zitting onbeantwoord. Worldline weigerde bekend te maken welke bank haar onder druk zette coffeeshops op te geven. Het bedrijf kon ook niet verklaren waarom ongeveer 250 andere coffeeshops nog steeds via zijn netwerk werden bediend terwijl 50 waren geselecteerd voor beëindiging.
De uitspraak
De rechter oordeelde dat Worldline niet gerechtigd is zijn overeenkomsten met de betrokken coffeeshops te beëindigen. De rechtbank stelde vast dat Worldline, als betalingsserviceprovider, een belangrijke positie bekleedt in het Nederlandse betalingssysteem en moet omgaan met de belangen van zijn klanten met zorg, inclusief coffeeshops.
Cruciaal was dat de rechter bepaalde dat wat Worldline probeerde uit te voeren een "categorische uitsluiting" inhield, wat betekent dat het bedrijf coffeeshops afwees louter vanwege het type bedrijf dat zij zijn, zonder enige individuele risico- of gedragsbeoordeling. Dit soort algemene uitsluiting is verboden onder Nederlands recht.
De rechtbank merkte ook op dat overstap naar een ander betalingsservicebedrijf op korte termijn geen realistisch alternatief voor coffeeshops is. Aanvragen bij andere providers worden routinematig geweigerd, en coffeeshops kunnen niet gemakkelijk alternatieve diensten vinden. Dit onderstreepte verder waarom Worldline zijn diensten moet blijven leveren.
Worldline is nu verplicht zijn betalingsdiensten aan de betrokken coffeeshops voor onbepaalde tijd in stand te houden, minstens totdat een definitieve uitspraak wordt gedaan in de volledige gerechtelijke procedures tussen partijen, of totdat een schikking wordt bereikt.
Waarom dit belangrijk is
Bijna 80% van alle transacties in Nederlandse coffeeshops worden met pinpas gedaan. Als kaartbetalingen zouden worden afgekapt, zouden coffeeshops gedwongen worden uitsluitend contant te opereren. Dit zou ernstige operationele problemen veroorzaken, het risico op overvallen vergroten, en de sector terugzetten op een moment dat de Nederlandse regering actief bezig is de cannabistoevoerketen te moderniseren en te reguleren via het Wietexperiment.
De bank- en betalingsindustrie heeft al jaren een lastige relatie met de cannabissector. Omdat cannabisproductie formeel illegaal blijft onder het tolerantiebeleid (hoewel detailverkoop wordt gedoogd), hebben financiële instellingen zich terughoudend opgesteld tegenover coffeeshops. Dit heeft geleid tot voortdurende problemen met bankrekeningen, betalingsverwerking en basale financiële diensten.
Simone van Breda, voorzitter van de Bond van Cannabis Detaillisten (BCD), de Nederlandse vakvereniging voor coffeeshops, verwelkomde de uitspraak. In een interview met de Nederlandse krant AD, stelde zij dat coffeeshops niet categorisch kunnen worden uitgesloten van essentiële betalingsdiensten, en noemde zij de beslissing een belangrijk en welkome erkenning voor de sector.
Wat over de parlementaire vragen van D66?
De kwestie van kaartbetalingen had het Nederlandse parlement al bereikt voordat de rechtbank uitspraak deed. D66 diende parlementaire vragen in bij de regering over de problemen waarmee coffeeshops werden geconfronteerd met betalingsdiensten. De partij uitte bezorgdheid over de gevolgen voor de openbare veiligheid als coffeeshops gedwongen zouden worden alleen contant te werken, en stelde vragen of de regering een plan had om voortdurende toegang tot het financiële systeem voor wettelijk gedoogde bedrijven te waarborgen.
Wat het voor bezoekers betekent
Als u van plan bent een coffeeshop in Nederland te bezoeken, kunt u blijven betalen met pinpas. De uitspraak waarborgt dat kaartbetalingen beschikbaar blijven bij coffeeshops die door Worldline worden bediend, wat een aanzienlijk deel van de markt bestrijkt.
Dat gezegd hebbende, is het altijd een goed idee wat contant geld bij je te dragen wanneer je coffeeshops bezoekt, want niet alle locaties accepteren kaarten. Sommige kleinere of onafhankelijke coffeeshops zijn altijd contant-only geweest. U kunt controleren welke coffeeshops kaartbetalingen accepteren op cannabizzz, waar wij betalingsopties vermelden naast menu's, openingstijden en recensies voor 541+ coffeeshops in 106 Nederlandse steden.
